25 Temmuz 2017 Salı29 Şevval 1438
  • Bir Ayet
  • Bir Hadis
  • Namaz Vakitleri
  • Hava Durumu
  • Sizin yaratılışınızda ve Allah'ın (yeryüzüne) yaydığı her bir canlıda da kesin olarak inanan bir toplum için elbette nice deliller vardır. Câsiye, 45/4
  • "Allah’ım! Senden Seni sevmeyi, Seni sevenleri sevmeyi ve Senin sevgine ulaştıran ameli yapmayı isterim…" (Tirmizî, “De'avât”, 73)
  • için namaz vakitleri
    İmsak 03:57Güneş 05:46Öğle 13:18İkindi 17:12Akşam 20:36Yatsı 22:16
    • 29°C Adana
    • 30°C Adıyaman
    • 21°C Afyon
    • 20°C Ağrı
    • 21°C Amasya
    • 21°C Ankara
    • 32°C Antalya
    • 23°C Artvin
    • 24°C Aydın
    • 21°C Balıkesir
  • BIST: 106.711 -0.12
  • Altın: 143,514 0.58
  • Dolar: 3,5567 0.57
  • Euro: 4,1387 0.43

Ana dille eğitim ve İnsan hakları

Selçuk Özdağ

PKK ta­lep­le­ri­nin ba­şın­da ana dil­le eği­tim ge­li­yor. Ba­zı çev­re­ler de bu ta­le­bi in­san hak­la­rı ile iliş­ki­len­di­re­rek Tür­ki­ye­’yi bu nok­ta­da ta­viz ver­me­ye zor­lu­yor­lar.

Bu ıs­ra­rın ar­ka pla­nı­nı iyi an­la­mak la­zım. Dil sa­de­ce bir ile­ti­şim ara­cı de­ğil­dir. Ay­nı za­man­da  bir ulus in­şa ara­cı­dır da. 

Ay­rı­lık­çı ha­re­ket­ler için di­li vaz­ge­çil­mez kı­lan di­lin bu ku­ru­cu veç­he­si­dir.

Bö­lü­cü ya­pı­lan­ma­lar bu ger­çek­ten ha­re­ket­le ön­ce or­tak bir dil in­şa et­me­ye ça­lı­şır­lar. Çün­kü ay­nı di­li ko­nuş­ma­dan mil­let ol­mak müm­kün de­ğil­dir. 

Bu­nun için fark­lı leh­çe ve ağız­lar ara­sın­da bi­ri or­tak dil ola­rak se­çi­lip yay­gın­laş­tı­rıl­ma­ya ça­lı­şı­lır. Bu­nun yo­lu da eği­tim sis­te­mi­ne da­hil ol­mak­tır. Bir dil eği­tim sis­te­mi­ne da­hil ol­ma­dık­ça stan­dart­laş­ma, yay­gın­laş­ma ve her­kes ta­ra­fın­dan ko­nu­şul­ma im­ka­nı­nı bu­la­maz. 

Ulus, dil üze­rin­den, eği­tim ku­rum­la­rın­da in­şa edi­lir. Bir Ba­tı­lı ya­za­rın “u­lus dev­let eği­tim te­ke­li­ni elin­de bu­lun­dur­du­ğu için ulus dev­let­ti­r” sö­zü bu ger­çe­ğe işa­ret eder.

Bir di­li ko­nuş­mak, öğ­ren­mek, ya­yı­nı­nı yap­mak in­san hak­kı­dır. An­cak onun ulus in­şa­sı­na ara­cı­lık et­sin di­ye eği­tim sis­te­mi içe­ri­si­ne so­kul­ma­sı in­sa­ni bir ta­lep de­ğil si­ya­si bir ta­lep­tir. Üs­te­lik dil hak­la­rı ile il­gi­li hiç­bir söz­leş­me, bil­dir­ge bu şe­kil­de­ki bir ta­le­bi ko­ru­ma­mak­ta­dır. 

Bu ko­nu­da ya­pıl­mış en önem­li söz­leş­me­ler Ulu­sal Azın­lık­lar Çer­çe­ve Söz­leş­me­si ile Böl­ge­sel ve Azın­lık Dil­le­ri Av­ru­pa Şar­tı­’dır. Her iki söz­leş­me de di­li ta­ri­hi bir mi­ras ola­rak gör­mek­te bu amaç­la ko­run­ma al­tı­na al­mak­ta­dır. Di­li ta­ri­hi mi­ra­sın dı­şı­na ta­şı­rı­cı ege­men­lik ve bü­tün­lük aley­hi­ne kul­la­nı­cı hiç­bir ta­lep hiç­bir söz­leş­me­nin ko­ru­ma­sı al­tın­da de­ğil­dir. 

Her iki söz­leş­me­de de, söz­leş­me hü­küm­le­ri­nin ül­ke bü­tün­lü­ğü ve mil­li ege­men­lik aley­hi­ne kul­la­nı­la­ma­ya­ca­ğı­na da­ir hü­küm­ler var­dır. Ya­ni bir ta­le­bin esas ama­cı ulus in­şa­sı ve ege­men­li­ğin pay­la­şıl­ma­sı ise bu söz­leş­me­ler bu­na ce­vaz ver­me­mek­te, il­gi­li ül­ke­le­re bu hak­la­rı as­kı­ya al­ma hak­kı ta­nı­mak­ta­dır.

Tür­ki­ye­’de de bu ta­lep­le­rin esas ama­cı ül­ke­ye do­ğum yap­tır­mak, ay­rı bir dev­le­te ha­mi­le bı­rak­mak­tır. KCK söz­leş­me­si­ne ba­kıl­dı­ğı za­man da­ha in­sa­ni bir dün­ya­nın de­ğil ay­rı bir dev­le­tin he­def­len­di­ği  gö­rü­le­cek­tir. HDP/PKK söz­cü­le­ri­nin ba­ğım­sız­lık vur­gu­lu yüz­ler­ce be­ya­nı­nı bul­mak müm­kün­dür. 

“Ben se­ni bö­le­ce­ğim di­li de bu­nun ara­cı ola­rak kul­la­na­ca­ğı­m” di­yen ay­rı­lık­çı bir ha­re­ke­te kar­şı her­hal­de ba­ğım­sız bir ül­ke­nin de ken­di­ni mü­da­fa­a hak­kı­nın ol­du­ğu­nu dü­şün­mek ge­re­kir. 

Dil fark­lı­laş­ma­sı uzun va­de­de top­lu­mun bir­bi­ri­ne ya­ban­cı­laş­ma­sı­na ne­den ol­mak­ta, duy­gu­sal ko­pu­şun ze­mi­ni­ni ha­zır­la­mak­ta­dır. Bir­bi­ri­nin di­li­ni ko­nu­şa­ma­yan, bir­bi­ri­ni an­la­ma­yan bir  top­lu­luk na­sıl mil­let olur? 

Ana dil­le eği­tim ta­le­biy­le ya­pıl­mak is­te­nen  bu­dur. Böl­ge­de Kürt­çe­nin eği­tim di­li ha­li­ne ge­ti­ril­me­si ör­güt bas­kı­sıy­la be­ra­ber dü­şü­nül­dü­ğün­de ai­le­le­ri Kürt­çe eği­ti­me yön­len­di­re­cek, bir ne­sil son­ra Türk­çe­yi ko­nu­şa­ma­yan an­la­ya­ma­yan ya­ban­cı dil se­vi­ye­sin­de gö­ren ku­şak­la­rın doğ­ma­sı­na ne­den ola­cak­tır.

Türk­çe böl­ge­de Al­man­ca, İn­gi­liz­ce ka­dar bi­li­nen bir dil se­vi­ye­si­ne dü­şe­cek­tir.

Ay­rı­lık­çı­lı­ğın in­san hak­la­rı ile bir il­gi­si yok­tur. İn­san hak­la­rı bu tip ha­re­ket­ler ta­ra­fın­dan her za­man is­tis­mar ko­nu­su edil­miş­tir. Hiç bir in­san hak­kı bö­lün­me­ye, par­ça­lan­ma­ya ce­vaz ver­mez. 
İn­san hak­la­rı­nı mas­ke eden­ler ön­ce PKK’­nın han­gi, ey­le­mi­nin han­gi in­san hak­kı­na uy­du­ğu­nu söy­le­me­li­dir­ler. 

Ço­cuk, ka­dın, yaş­lı, genç de­me­den in­san öl­dür­mek han­gi in­san hak­kıy­la bağ­da­şır. 

Soy­gun, kun­dak­la­ma, ha­raç, gasp, ço­cuk­la­rı da­ğa ka­çır­mak han­gi in­san hak­la­rı­na uyar? 

İn­san hak­la­rın­dan bah­se­den­le­rin ön­ce bu hak­la­ra ken­di­le­ri­nin say­gı gös­ter­me­si ge­re­kir. Kal­dı ki fark­lı dil­ler­le eği­ti­min ay­rı­lık­çı­lı­ğa ça­re ol­ma­dı­ğı bu­gün or­ta­ya çık­mış­tır. 

Ka­ta­lon­ya­’da, Ka­na­da­’nın Que­bec  böl­ge­sin­de ve­ri­len ana dil­le eği­tim im­ka­nı res­mi di­li yok et­miş­tir. Ka­ta­lon­ya­’da İs­pan­yol­ca, Qu­ebe­c’­te  İn­gi­liz­ce ne­re­dey­se ya­sak­lı dil ha­li­ne gel­miş­tir. Her iki böl­ge de ar­tık bir­bir­le­ri­ni an­la­ya­maz ha­le gel­dik­le­ri­ni ba­ha­ne ede­rek ba­ğım­sız­lık is­te­mek­te­dir. Her iki böl­ge­de de re­fe­ran­dum­lar ya­pıl­mış­tır. 

Ül­ke bü­tün­lü­ğü­ne kat­kı­sı olur di­ye ve­ri­len ta­viz­ler tam ak­si yön­de so­nuç­lar do­ğur­muş­tur. Bu im­ka­nı ve­ren ba­zı ül­ke­ler­de ise hem ay­rı­lık­çı bir ha­re­ket yok­tur hem de ve­ri­len im­kan çok kı­sıt­lı­dır. Sa­de­ce be­den eği­ti­mi ve Coğ­raf­ya­’ gi­bi ders­ler­de ana di­lin kul­la­nı­mı­na izin ve­ril­mek­te­dir.

Do­la­yı­sıy­la iki de bir in­san hak­kı di­ye Tür­ki­ye­’nin önü­ne sü­rü­len ana dil­le eği­tim ta­lep­le­ri­nin he­de­fi da­ha in­san­ca bir ya­şam de­ğil, da­ha ay­rış­mış bir top­lum­sal ya­pı­nın alt ya­pı­sı­nı ha­zır­la­mak için­dir.
2012  yı­lın­dan iti­ba­ren Kürt­çe, Za­za­ca gi­bi ye­rel dil­le­rin seç­me­li ders ola­rak oku­tul­ma­sı­nın önü açıl­mış­tır. Bu çok doğ­ru bir ka­rar­dır. Ger­çek­ten ama­cı ana di­li­ni öğ­ren­mek olan­la­ra dev­let bu im­ka­nı ver­miş­tir. 

Da­ha öte­si ar­tık bir di­lin öğ­re­nil­me­si, ko­nu­şul­ma­sı de­ğil, ye­rel dil­le­rin or­tak di­lin ye­ri­ne ika­me edil­me­si, ulus in­şa­sı­dır. 

Seç­me­li yet­mez in­san hak­la­rı­na ay­kı­rı­dır di­yen­ler, PKK’­nın eği­tim pro­je­sin­de Türk­çe­nin seç­me­li ya­ban­cı dil ola­rak derç edil­di­ği­ni unut­ma­ma­lı­dır­lar. 

İn­san hak­la­rı­na, de­mok­ra­si­ye, kar­deş­li­ğe, ba­rı­şa EVET,

Bö­lün­me­ye, par­ça­lan­ma­ya, ya­ban­cı­laş­ma­ya, ay­rı­lık si­ya­se­ti­ne HA­YIR.

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Yorumlar
    Yazarın Diğer Yazıları
    ÜYE İŞLEMLERİ
    Bu sitede yayınlanan tüm materyalin her hakkı mahfuzdur.
    Kaynak gösterilmeden alıntılanamaz.