28 Mart 2017 Salı1 Recep 1438
  • Bir Ayet
  • Bir Hadis
  • Namaz Vakitleri
  • Hava Durumu
  • “Biz, insanlara belli zaman aralıklarıyla okuyasın diye Kur’an’ı parçalara ayırdık ve onu bölümler halinde indirdik.” (İsra, 17/106)
  • “Sizin en hayırlılarınız, Kur’an’ı öğrenen ve öğretenlerinizdir.” (Buhârî, "Fezâilü’l–Kur’ân", 21)
  • için namaz vakitleri
    İmsak 05:20Güneş 06:47Öğle 13:16İkindi 16:45Akşam 19:32Yatsı 20:53
    • 18°C Adana
    • 14°C Adıyaman
    • 11°C Afyon
    • 2°C Ağrı
    • 10°C Amasya
    • 9°C Ankara
    • 17°C Antalya
    • 5°C Artvin
    • 16°C Aydın
    • 13°C Balıkesir
  • BIST: 90.182 0.54
  • Altın: 147,357 1.03
  • Dolar: 3,6478 0.95
  • Euro: 3,9515 0.65

Kitap, kütüphane ve kültür üzerine

Selçuk Özdağ

Uzun yıl­lar cep­he sa­vaş­la­rı­nın ya­şan­dı­ğı yaş­lı dün­ya­da, iki bü­yük dün­ya sa­va­şı­nın ar­dın­dan da­ha fark­lı mü­ca­de­le bi­çim­le­ri­nin ser­gi­len­di­ği gün­le­ri ya­şı­yo­ruz. Si­lah­la­rın gö­mül­dü­ğü ve ka­nın ta­ma­men dur­du­ğu söy­le­ni­le­mez kuş­ku­suz. 

“De­mok­ra­si gö­tü­rü­yo­ru­m” id­di­asıy­la yer­le bir edi­len Ira­k’­ı ve Lib­ya­’yı; te­rör­le mü­ca­de­le adı al­tın­da üç mil­yon­dan faz­la in­sa­nın öl­dü­rül­dü­ğü Af­ga­nis­tan zi­hin­ler­de­ki ye­ri açık ve net. Su­ri­ye­’de ya­pı­lan dev­let kat­li­amı­nı, iş­gal­ci İs­ra­il’­in fark­lı yo­ğun­luk­lar­da ol­mak üze­re, ara­lık­sız sür­dür­dü­ğü kat­li­am­lar dün­ya ka­mu­oyu­nun bil­gi­si dâ­hi­lin­de.

Bu­nun­la bir­lik­te, gü­nü­müz­de, dün­ya ge­ne­li iti­ba­riy­le, ya­şa­nı­lan­lar sa­vaş adıy­la de­ğil “mü­ca­de­le­” ve -eko­no­mi di­liy­le söy­le­ne­cek olur­sa- “re­ka­be­t” kav­ra­mıy­la ta­nım­lan­mak­ta; bu mü­ca­de­le de si­lah­lar­la de­ğil, bil­gi ve tek­no­lo­jiy­le ger­çek­leş­ti­ril­mek­te­dir.

Bir baş­ka mü­ca­de­le yo­lu da­ha söz ko­nu­su ki, bu­nu da “kül­tü­r” kav­ra­mı­nın ta­nım sa­ha­sı­na yer­leş­ti­re­bi­li­riz. 

Türk­çe söz­lük­ler, kül­tü­rü, “top­lum­sal ge­liş­me sü­re­ci için­de oluş­tu­ru­lan ve sa­hip­le­ni­len mad­dî ve ma­ne­vî de­ğer­ler ile bun­la­rın mey­da­na gel­me sü­re­cin­de kul­la­nı­lan araç­la­rın bü­tü­nü­” ve ben­ze­ri ifa­de­ler­le ta­nım­la­mak­ta­dır.

Bu­ra­dan ha­re­ket­le, bir mil­le­te ait kül­tür­den söz et­ti­ği­miz­de, o mil­le­tin yıl­lar­dan be­ri oluş­tu­ra­rak ve sa­hip­le­ne­rek gü­nü­mü­ze ka­dar çe­şit­li araç­lar­la ta­şı­dı­ğı ve böy­le­ce ye­ni ne­sil­le­re ilet­ti­ği mad­dî ve ma­ne­vî de­ğer­ler şek­lin­de de­ğer­len­dir­me yap­mak müm­kün. 

Türk kül­tü­rü, İs­lâm kül­tü­rü ve bu iki ana da­ma­rın pek çok un­sur bağ­la­mın­da bir ara­ya gel­di­ği Türk-İs­lâm kül­tü­rü bi­ze ait ana kav­ram­lar ve ol­gu­lar. 

Di­ğer yan­dan, bir mil­le­te ait kül­tür­den söz eder­ken, din gi­bi te­mel kül­tü­rel öğe­ler­den yo­la çı­ka­rak “ba­tı kül­tü­rü­” kav­ra­mıy­la sem­bo­li­ze edi­len kül­tü­rel ya­pı­yı an­ma­dan geç­mek ol­maz. Ol­maz çün­kü uzun yıl­lar açık sö­mür­ge­ci­lik­le dil­le­ri­ni ve din­le­ri­ni, asi­mi­le et­tik­le­ri ül­ke­le­re en­jek­te eden dev­let­le­rin üye­si ol­du­ğu ba­tı kül­tü­rü, gü­nü­müz­de de fark­lı ile­ti­şim araç ve yön­tem­le­riy­le dün­ya­nın eri­şi­le­bi­len tüm top­lu­luk­la­rı­na ta­şın­mak is­ten­mek­te­dir. 

Bu bağ­lam­da ya­rar­la­nı­lan te­mel araç­lar­dan bi­ri gü­nü­mü­zün fe­no­me­ni İn­ter­net ol­sa da, te­le­viz­yo­nun et­ki­si de bü­yük öl­çü­de de­vam et­mek­te­dir. Bun­la­ra ki­tap, der­gi, ga­ze­te gi­bi ba­sı­lı bil­gi ve kül­tür ta­şı­yı­cı­la­rı­nı da ek­le­mek du­ru­mun­da­yız. 

İn­ter­net ve te­le­viz­yo­nun çe­şit­li açı­lar­dan ve olum­suz­luk (gü­ve­ni­lir­lik vs.) nok­ta­sın­da sert bi­çim­ler­de eleş­ti­ril­di­ği­ni akıl­da tu­ta­rak, ka­dîm bil­gi ve kül­tür ta­şı­yı­cı­sı olan ki­tap­la­rı özel­lik­le an­mak­ta ya­rar var. Zi­ra bir ki­ta­bın ya­yın­cı ta­ra­fın­dan ya­yın­lan­ma­sı sü­re­ci dü­şü­nü­le­cek olur­sa, baş­ta gü­ve­ni­lir­lik ol­mak üze­re, te­mel olum­suz­luk­lar­dan uzak ol­du­ğu­nu ko­lay­lık­la söy­le­ye­bi­li­riz.

Özel­lik­le Yü­ce Di­ni­miz İs­lâ­m’­ın il­me, âli­me, oku­ma­ya ve pek ta­bi­i ola­rak, ki­tap­la­ra ver­di­ği de­ğer, Müs­lü­man ol­ma­sa da vic­dan sa­hi­bi olan ehl-i ka­lem ve ehl-i ilim sa­hip­le­ri ta­ra­fın­dan bi­lin­mek­te, ya­zıl­mak­ta ve çe­şit­li or­tam­lar­da dil­len­di­ril­mek­te­dir.

Tür­ki­ye­’nin özel­lik­le için­de bu­lun­du­ğu­muz yüz­yı­lın he­men ba­şın­dan iti­ba­ren is­tik­rar­lı bir çiz­gi­ye ka­vu­şa­rak, her ge­çen gün ge­liş­me ve kal­kın­ma hı­zı­nı ar­tır­dı­ğı, dost­la­rı bir ya­na düş­man­la­rı ta­ra­fın­dan bi­le ka­bul edil­mek­te­dir. An­cak, bü­yü­me­yi sa­de­ce eko­no­mik ve­ri­ler ve is­ta­tis­tik­sel tab­lo­lar kap­sa­mın­da bı­rak­ma­mak ve bu­nu ki­tap­lar, ya­yın­cı­lık ve kü­tüp­ha­ne­ler gi­bi, kül­tür de­nil­di­ğin­de he­men ak­la ge­len ana bi­le­şen­ler ba­zın­da da ser­gi­le­mek, sür­dü­rü­le­bi­lir kal­kın­ma ve “sü­per li­g” dev­le­ti ol­ma­nın te­mel şart­la­rın­dan bi­ri du­ru­mun­da­dır.

Ge­liş­miş tüm eko­no­mi­le­rin ki­tap, der­gi vs. un­sur­lar ba­zın­da­ki ya­yın­cı­lık ça­lış­ma­la­rı ve kü­tüp­ha­ne­ler gi­bi, eği­tim, bi­lim ve kül­tür fa­ali­yet­le­ri­nin “ol­maz­sa ol­ma­z” bi­le­şe­ni olan ku­rum­lar nok­ta­sın­da­ki du­rum­la­rı/ ba­şa­rı­la­rı dil­le­re des­tan du­rum­da­dır. Öy­le ki, baş­ta ka­mu­sal fa­ali­yet­ler ol­mak üze­re, her­han­gi bir ne­den­le bu ül­ke­le­re gi­den­le­rin, gör­dük­le­ri muh­te­şem kü­tüp­ha­ne­ler kar­şı­sın­da hay­ret­le­ri­ni giz­le­ye­me­me­le­ri ve çek­tik­le­ri fo­toğ­raf­la­rı sos­yal med­ya ara­cı­lı­ğıy­la pay­laş­tık­la­rı gö­rü­lü­yor, ha­yıf­la­na ha­yıf­la­na...

Kı­sa­ca özet­le­ne­cek olur­sa, için­den geç­mek­te ol­du­ğu­muz dö­nem­de, kart­la­rın ye­ni­den ka­rıl­ma­ya ve dün­ya­nın ye­ni­den ku­rul­ma­ya baş­lan­dı­ğı­nı gö­rü­yo­ruz. Sü­per lig aday­la­rı dev­let­ler, sa­de­ce eko­no­mik an­lam­da de­ğil, kül­tü­rel an­lam­da da ra­kip­le­riy­le aman­sız bir mü­ca­de­le için­de. 

Tür­ki­ye, fo­toğ­ra­fı bu şe­kil­de oku­mak ve za­ma­nın ru­hu­nu da dik­ka­te ala­rak, kül­tür odak­lı fa­ali­yet­le­re yo­ğun­la­şa­rak bu ya­rış­ta öne geç­me­li ve sü­per lig­de­ki ye­ri­ni ala­bil­me­li­dir.

Son dö­nem­de bu­nun ema­re­le­ri da­ha yo­ğun bir şe­kil­de gö­rül­me­ye baş­lan­dı. Da­ha iyi­ye ulaş­mak ve dev­let­ler sü­per li­gin­de yer al­ma yo­lun­da, ya­za­rak, çi­ze­rek, ko­nu­şa­rak ve ge­rek­ti­ğin­de eleş­ti­re­rek iz­le­me­ye de­vam ede­li­m…

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Yorumlar
    Yazarın Diğer Yazıları
    ÜYE İŞLEMLERİ
    Bu sitede yayınlanan tüm materyalin her hakkı mahfuzdur.
    Kaynak gösterilmeden alıntılanamaz.