Sandık gurbetçilerin ayağına gidecek  

Yurtdışındaki Türk seçmenler artık bulundukları ülkelerde oy kullanabilecek. Söz konusu düzenleme Meclis Anayasa Komisyonu'nda kabul edildi. Düzenlemeyle, ayrıca, yabancı ülke vatandaşlığı almış Türklere mavi kart uygulaması da getiriliyor.

Meclis Anayasa Komisyonu'nda görüşülerek kabul edilen kanun tasarısına göre, yurtdışında yaşayan ve yurtdışı seçmen kütüğüne kayıtlı olanlar bulundukları ülkelerde oy kullanabilecek.

Yurt Dışı İlçe Seçim Kurulu'nun koordinasyonunda yurt dışı temsilciliklerde veya ihtiyaç duyulması halinde yerel makamların uygun göreceği yerlerde seçim sandıkları kurulacak.

Yurt dışı seçmen kütüğüne kayıtlı olanlar bu durumlarını ibra edecekleri nüfus cüzdanı, pasaport veya resmi evrak ile oy kullanabilecek.

Yine düzenlemeyle bulundukları ülke vatandaşlığına geçmiş olanlara Mavi Kart verilecek.

Böylece söz konusu durumda olanlar Mavi Kart ile tapudan, notere ve araç alım satımına kadar pek çok işlemde kolaylık görecek.

Özel oy pusulası

Hangi yurtdışı temsilciliğinde ve mahalde sandık kurulacağı; sandık kurulunun hangi görevlilerden oluşacağı; Dışişleri Bakanlığının görüşü alınarak YSK tarafından belirlenecek. Bu belirlemeye göre; sandık kurulu başkan ve üyelerinin seçimi, yurtdışı ilçe seçim kurulunca yapılacak. Sandık Kurulu; bir kamu görevlii üye ve son milletvekili genel seçiminde Türiye genelinde en çok oy alan 3 siyasi partinin bildirikleri birer isimden oluşacak ve aynı usulle yedek üye seçilecek. Siyasi partiler üye bildirmezse, eksiklik, kamu görevlileri veya seçmenler arasından seçilecek üyeyle doldurulacak. Sandık kurulu başkan ve üye seçimleri, yurt dışında öncelikle sandığın kurulacağı yerde görevli kamu görevlisi ve seçmenler arasından yapılacak.

YSK özel olarak imal ettirdiği oy pusulası ile özel renkte bastırılmış oy zarflarını Yurt Dışı ilçe Seçim Kuruluna gönderecek. Yurtdışında kullanılacak olan oy sandıkları, oy kullanma kabinleri ve diğer araçların ebatları dahil tüm özellikleri ile bir sandıkta oy kullanacak seçmen sayısı, yabancı ülkenin durumu gözönünde tutularak Dışişleri Bakanlığının görüşü alınarak YSK tarafından farklı olarak belirlenecek.

Oy kullanacak seçmenin Türkiye Cumhuriyet kimlik numarasını taşıyan nüfus cüzdanı, resmi belgeler veya pasaportundan kimliği tespit edilecek, bilgisayar destekli merkezi seçmen kütüğü sistemi üzerinden diğer yöntemlerle oy kullanıp kullanmadığı kontrol edilecek.

Sandık kurulları tarafından her gün oy verme süresinin bitimi olan 17.00'de veya başka bir bitim saati belirlenmişse bu saatte sandık açılacak, çıkan oy zarfları açılmadan adedi, oy kullanan seçmen sayısı ve bunların birbirine uygunluğu tutanakla tespit edilecek.

Yurtdışı İlçe Seçim Kurulunca, yurt içerisinde oy verme süresi bittikten sora, yurtdışından ağzı mühürlü olarak gelen oy torbaları, genel esaslara uygun bir şekilde Yurtdışı İlçe Seçim Kurulunun denetimi altında, sandık kurullarına açtırılarak sayım ve dökümü yaptırılacak, tutanak altına alınacak. Bu tutanaklar esas alınarak birleştirme işlemlerine ilişkin tutanak düzenlenecek ve sonuçlar Ankara İl Seçim Kuruluna iletilecek. Ayrıca, geçici gümrük kapısı seçim kurullarından gelen geçici birleştirme tutanağındaki sonuçlar kendi içeresinde birleştirilecek ve bu sonuçlar Ankara İl Seçim Kuruluna iletilecek.

Mavi Kart

Doğumla Türk vatandaşı olup ta çıkma izni alarak Türk vatandaşlığını kaybedenlere ve altsoylarına verilecek Mavi Kart, değerli kağıtlar arasında sayılıyor. Bu kişiler elektronik ortamda tutulan ''Mavi Kartlılar Kütüğüne'' kaydedilecek. Bu kütüğe kaydedilenler, her türlü nüfus olaylarını yurtiçinde nüfus müdürlüklerine, yurtdışında ise dış temsilciliklere beyan etmekle yükümlü olacak.

Doğumla Türk vatandaşı olup ta çıkma izni alarak Türk vatandaşlığını kaybedenler ve üçüncü dereceye kadar olan altsoyları, istisnalar dışında Türk vatandaşlarına tanınan haklardan aynen yararlanmaya devam edecek. Milli güvenliğe ve kamu düzenine ilişkin hükümler saklı olacak.

Bu madde kapsamında bulunan kişilerin seçme ve seçilme, muafen araç veya ev eşyası ithal etme hakları ile askerlik hizmetini yapma yükümlülüğü olmayacak.

Sosyal güvenliği ilişkin kazanılmış hakları saklı olup, bu hakların kullanımında ilgili kanunlardaki hükümlere tabi olacaklar.

Bu madde kapsamındakiler bir kadroya dayalı ve kamu hukuku rejimine tabi olarak asli ve sürekli kamu hizmetlerinde bulunamayacak ancak kamu kurum ve kuruluşlarında işçi, geçici veya sözleşmeli personel olarak çalıştırılabilecekler.

Bakanlar Kurulu gerekli görmesi halinde üçüncü dereceden itibaren hangi dereceye kadar altsoylarının bu maddede tanınan haklardan faydalanabileceğini belirleyecek.

Bu madde hükümlerinden yararlanacak olan altsoyların, üstsoyu ile soy bağını belgelendirmesi gerekecek. Haklardan yararlanmak için Mavi Kart'ın ibrazı yeterli olacak.

Açık adrese göre kayıt

Tasarıyla Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun ''Yerleşim yeri adresi yurtdışında olan Türk vatandaşlarının adres kayıtları yaşadıkları ülkenin ve şehrin adı itibarıyla tutulur'' fıkrası yürürlükten kaldırılıyor. Yurtdışında yaşayan vatandaşlar da yurtiçinde yaşayanlar gibi açık adres esasına göre kayıt altına alınacak.

Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunda yapılan değişikliklerle, ''Yabancı Öğrenciler Daire Başkanlığı''nın ismi ''Uluslararası Öğrenci Daire Başkanlığı'', ''İnsan Kaynakları ve Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı''nın adı ''İnsan Kaynakları Daire Başkanlığı'' olarak değiştiriliyor ve ayrı bir birimi olarak ''Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı'' oluşturuluyor.

2017 yılına kadar milletvekili seçimi, Cumhurbaşkanlığı seçimi ve halk oylamalarında kimlik numarası esas alınarak veya mevcut bilgilerle Yurtdışı Seçmen Kütüğü oluşturulabilecek.

Tasarıyla, Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı'na 1 daire başkanı ve 6 mühendis kadrosu ihdas ediliyor.