İki mahkeme farkı!

Türkiye ile Almanya anayasa mahkemelerinin Avrupa Birliği normları açısından karşılaştırıldığı bir panelde, arada uçuruma varan farklar olduğu ortaya çıktı. Adalet Bakanlığı Hükümet Müşaviri Hâkim Dr. Klaus Löffelbein, Almanya Anayasa Mahkemesi'nin en büyük iş yükünün ferdi başvurulardan kaynaklandığını söyledi. Dokuz Eylül Üniversitesi (DEÜ) Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Oğuz Şimşek ise Türkiye'de Anayasa Mahkemesi'ne ferdi başvuru yapılamadığını kaydetti.

İzmir'deki Hukuk Bilimleri Araştırma Merkezi'nde düzenlenen, "Avrupa Birliği Perspektifinden Türk-Alman Anayasal ve İdari Yargı Sisteminin Değerlendirilmesi" konulu panelde, iki ülkenin anayasa mahkemeleri masaya yatırıldı. Panele Hâkim Dr. Löffelbein, Almanya Ansbacnh İdari Mahkemesi Hâkimi Thomas Kraing, Antalya İdare Mahkemesi Hâkimi Ülkü Köse Beyazıt, DEÜ Hukuk Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Yusuf Karakoç, öğretim üyeleri Doç. Dr. Şimşek ve Doç. Dr. Oğuz Sancaktar konuşmacı olarak katıldı. Dr. Löffelbein, Alman Anayasa Mahkemesi'nde, sekizer hâkimin görev yaptığı iki daire bulunduğunu ifade ederek, "Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM)'ne, iç hukuk yollarını bitmesi halinde Almanlar da başvurabiliyor. Bunun için önce Anayasa Mahkemesi'nin konuyla ilgili kararını vermiş olması gerekiyor. Yani Almanya'da AİHM'ye dava açmak için Anayasa Mahkemesi'nin de kararı beklenmek zorunda." dedi.

Doç. Dr. Şimşek ise Türkiye'de 1961'de kurulan Anayasa Mahkemesi'nin, norm denetimi görevi yürüttüğünü ve ferdi başvurunun mümkün olmadığını söyledi. Kanunlar, kanun hükmünde kararnameler, TBMM İç Tüzüğü gibi konularda denetim görevi ve "Yüce Dîvan" sıfatıyla yargılama yaptığını, siyasi parti kapatma davalarını karara bağladığını anlattı. Şimşek, "Ayrıca Anayasa değişikliklerinin kanunlara uygunluğunu şekil ve esas bakımından denetler. Mahkeme salt çoğunlukla karar verir ancak Anayasa değişikliği ve siyasi parti kapatma davalarında beşte üç çoğunluk aranır." şeklinde konuştu. (CİHAN)