Başsavcı onayına gerek yok!

'Balyoz' soruşturmasında savcılar Bilal Bayraktar ve Mehmet Berk'in görevlerinden alınması kafaları karıştırdı. Bayraktar ve Berk'in Başsavcı Aykut Cengiz Engin'in 27 Şubat 2010 tarihli talimatına uygun olarak 'gözaltı ve arama kararlarında başsavcı vekillerinden izin almadıkları' gerekçesiyle soruşturmadan el çektirildikleri belirtildi. 

Oysa, soruşturmadaki 'koordinatör savcı' Süleyman Pehlivan'dı. Şüpheliler hakkında verilen gözaltı ve yakalama kararlarında Süleyman Pehlivan, Bilal Bayraktar, Ali Haydar ve Mehmet Berk'in ortak imzaları var. Bu işlemlerin başsavcılığa bildirilmeden yapıldığı iddia ediliyorsa; o zaman UYAP'ta dosyanın üzerine kayıtlı olduğu Pehlivan'ın başsavcıya bilgi vermesi gerekiyordu. Soruşturmadan el çektirilen iki savcının değil!

Ayrıca Savcı Bayraktar, Ocak 2010'da soruşturmayı başlatan savcı. İlk günden yazışmaları yapan, bilirkişi raporlarını aldıran, şüphelileri sorgulayan kişi. Berk de aynı şekilde dosyada ilk görevlendirilen savcılardan. Dolayısıyla soruşturmaya başından vâkıf olan iki savcının görevden alınması dosyayı akamete uğratacak bir girişim olarak görülüyor. Dosyaya yeni atandığı belirtilen Savcı Murat Yönder, her ne kadar Ergenekon soruşturma dosyalarında görev alsa da, 5 bin sayfadan oluşan Balyoz darbe planı belgelerine hakim değil.

Başsavcı Engin de Balyoz'daki suçlamalara vâkıf değil. Delilleri incelemedi, sorgulara katılmadı. Bu noktada içeriği, kimin ne ile suçlandığı konusunda bilgisi olmadığı halde izni dışında işlem yapılmamasını istemesi soruşturmaların ruhuna aykırı.

İstanbul Başsavcısı Aykut Cengiz Engin, dün yaptığı açıklamada, darbe iddialarına ilişkin yürütülen soruşturma kapsamındaki son yakalama ve gözaltına alma yazılarının mahkeme kararlarına dayanmadığını belirtti. Bu doğru. Çünkü Ceza Muhakemesi Kanunu'na (CMK) göre 'gözaltı ve yakalama' hukuki işlemleri soruşturma savcılarının talimatıyla yapılıyor. CMK'nın 90'ıncı maddesine göre savcı, gözaltına aldırma işlemi yapıyor. Savcı ayrıca CMK'nın 160'ıncı maddesine göre her türlü araştırma ve soruşturma yapmada tek başına yetkili. Ancak arama işlemi hâkim kararıyla yapılıyor. Son operasyonda da arama kararlarını İstanbul Nöbetçi 13. Ağır Ceza Mahkemesi'nin verdiği belirtiliyor. Bu nedenle savcıların yasaya göre yetkileri dahilinde gözaltı kararı vermesi hukuka aykırı değil. Arama kararı da hâkim tarafından verildiğinden hukuken sorun yok.

KOORDİNATÖR SAVCI YİNE DEĞİŞTİ

Savcıların yasaya aykırı hareket ettiğini iddia etmek somut bilgilerle çelişkili. Son operasyonda da 90'dan fazla adreste yapılacak aramaların kararını İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi hâkimi verdi. Şimdiye kadar binlerce soruşturma yapılan özel yetkili cumhuriyet başsavcılığında görevli savcılara izin alarak işlem yapmaları bildirilmedi. İlk kez Balyoz soruşturmasında böyle bir talimat veriliyor. Bu da olağan uygulamalara aykırı.

Balyoz darbe planı soruşturması UYAP üzerinde yine el değiştirdi. Savcı Bilal Bayraktar'ın açtığı soruşturmaya daha sonra Savcı Süleyman Pehlivan atandı. Pehlivan daha kıdemli olduğu için dosya UYAP'ta onun üzerine kaydedildi. 4 Mart'ta Pehlivan'a verilen dosya şimdi de yeni atanan ve kıdemi daha yüksek olan Mehmet Ergül'ün üzerine geçirildi. Bu şekilde soruşturma bir kez daha el değiştirdi. Öte yandan Savcı Pehlivan'ın elinden imza yetkisi alınmadı. Her kararın altına savcıların dördü birden imza atıyor.