İngiltere'de ilk camiyi o inşa etti

KUZEY AFRİKA’DAKİ MüSLüMANLARLA TANIŞTI
İngiltere’de ilk cami İngiliz Wiliam Henry Quilliam tarafından 1889 yılında inşa edildi. Nisan 1856 yılında İngiltere’nin Liverpool kentinde dünyaya gelen William Henry Quilliam ya da Müslüman olduktan sonraki ismiyle Abdullah Quillam, 1882 yılında Fransa’nın güneyine ve oradan da Cezayir ve Tunus’a geçerek buradaki Müslümanlarla tanıştı.

ANNESİ VE çOCUKLARI DA MüSLüMAN OLDU
Babası ticaretle uğraşmasına rağmen, kendisi avukat olan Abdullah Quillam, 1882 yılında çıktığı Kuzey Afrika gezisinden döndükten sonra 1887 yılında Liverpool’a geri döndü ve burada Müslüman olduğunu açıkladı. Müslüman olduktan sonra annesi ve çocuklarının da Müslüman olmasına vesile olan Quillam, Liverpool’da birçok İngiliz entelektüel ve bilim adamının da İslam’a geçmesine yardımcı oldu.

CAMİYİ NOEL GüNü AçTI
Liverpool’da kısa sürede İslam’a geçen 150 kişilik Müslüman cemaat için 1889 yılında bir cami inşa etti ve caminin açılışını Hıristiyanların Hazreti İsa’nın doğduğuna inandıkları Noel Günü yaptı. Liverpool’da açılan bu cami aynı zamanda İngiltere’nin ilk camisi olarak da bilinir. Abdullah Quillam, camiyle birlikte Müslüman olmayanların da eğitim görebildiği küçük bir üniversite açtı.

BİRçOK İNGİLİZ YAZAR VE BİLİM ADAMI MüSLüMAN OLDU
üniversite çatısı altında oluşan entelektüel bir topluluk, Müslüman olmayan entelektüelleri de cezbetti ve aralarında Rowland George Allanson Allanson-Winn (Şeyh Rahmatullah al-Faruk), Henry Edvward John Stanley, Lord Abdullah Charles Edward Archibald Watkin Hamilton, Muhammed Marmaduke Pickthall gibi ünlü tarihçi, şair ve bürokratın da bulunduğu birçok İngiliz Müslümanlığı seçti.

THE CRESCENT (HİLAL) GAZETESİNİ çIKARDI
Abdullah Quillam, İslami çalışmalarını daha sonra 1893 yılında The Crescent (Hilal) isimli haftalık bir gazete çıkardı ve bu gazete 1908 yılına kadar yayın hayatına devam etti. Quillam ayrıca 13 dile çevrilen ‘The Faith of Islam’ (İslam İnancı) isimli kitabıyla da İslam dünyasında tanınmaya başlandı.

SULTAN ABDüLHAMİT, ŞEYH-üL İSLAM OLARAK ATADI
Osmanlı padişahlarından Sultan 2. Abdülhamit, 1894’te Abdullah Quillam’ı İngiltere’nin Şeyh-ül İslam’ı ve Liverpool konsolos yardımcısı olarak atadı. Afganistan Emiri’nin gönderdiği parayla Liverpool’da İslam Enstitüsü’nü kuran Abdullah Quillam, 1908 yılında İngiltere’yi terk ettikten sonra buradaki İslami çalışmalar da durdu.

ABDULLAH QUILLAM TOPLULUĞU, İLK CAMİYİ RESTORE EDİYOR
1932 yılında Londra’da vefat eden Abdullah Quillam, Brookwood Mezarlığı’nda diğer İngiliz Müslümanlar Abdullah Yusuf Ali, Muhammed Marmaduke Pickthall’ın yanına defnedildi.
Quillam aynı zamanda Hıristiyanlıktan İslam’a geçen Batılılar için önemli bir yere sahip. 1996 yılında kurulan Abdullah Quillam Topluluğu, Liverpool’daki ilk caminin restore edilmesi çalışmalarını yürütüyor.

(Mehmet Nedim Aslan – habervaktim)