Acil 'Bombay grubu' kan aranıyor

Eyüp Mar 27 yaşına kadar damarlarında 0 grubu kan taşıdığını sanıyordu. Omuriliğinde meydana gelen kitle nedeniyle ameliyat olmak için hastaneye başvurdu ama kan grubunun bombay olduğu tespit edildi. Bombay kan grubu ise sadece aynı kan grubundan kişilerden kan alıyor, bu kan grubunu taşıyanların sayısı ise dünyada sadece 25 bin kişi olarak tahmin ediliyor.


Eyüp Mar 27 yaşına kadar damarlarında dolaşan kan grubunu bilmiyordu. Kendisinin bu yaşa kadar 0 grubu kan taşıdığını sanan Eyüp Mar, ameliyat için hastaneye gittiğinde acı gerçeği öğrendi. Ameliyat için hastaneye başvuran Eyüp Mar, “Ameliyat olacaktım. Kendi kan grubum ile hastanenin bana verdiği kan grubu uyuşmadı. Çapa Tıp Fakültesi'ne gittim. Çapa'da yapılan araştırma sonucu kan grubumun bombay olduğu tespit edildi" dedi.

Çok ender olarak görülen bu kan grubu mensupları kendi kan gruplarından habersiz olarak yaşıyor. Bombay kanı taşıyanların sayısı dünyada 25 bin kişi olarak tahmin ediliyor. Bombay hastalığı milyonda 4 olarak görülüyor ve bu hastalığı taşıyan birçok insan kan grubundan habersiz çok azı ise bu ender görülen hastalığını biliyor. Eyüp Mar'ın omuriliğinde meydana gelen kitle nedeniyle acil olarak ameliyat olmak zorunda ve ameliyat için de tabiki en başta bu kan grubuna ait diğer bireylerden kan temin edilmesi gerekiyor. Bunun için Türkiye'de detaylı bir araştırma yok. Bu kanı taşıyan diğer hastalara da ulaşmak o denli zor oluyor. Uzmanlar, bombay kan grubu sahiplerinin bütün bireylere kan verebildiklerini ama kan ihtiyacı halinde sadece kendi grubundan başka birisinden kan alabileceklerinin altını çiziyorlar.

'BOMBAY OLDUĞUMDAN HABERİM YOKTU'

27 yaşına kadar böyle bir hastalığının olduğunu bilmediğini belirten Eyüp Mar, “Öğrenince çok şaşırdım. İlk defa böyle bir şey duymuştum. Ailece şok olduk. Böyle bir şey oluyormuş demek ki. Artık yürümekte zorluk çekiyorum. Eğilip kalkamıyorum, hastayım ama ameliyat olamıyorum" dedi. Eyüp Mar, şu anda İstanbul'da bulunan halasının yanında bir gecekonduda kalıyor ve acilen ameliyat olabilmek için başka bir bombay hastasından kan bekliyor. Yakın akrabalarının destekleri ile hayatını sürdüren genç hasta, devletten ve özellikle de diğer bombay grubu kan taşıyan insanlardan yardım bekliyor.

HANGİ KANI TAŞIDIĞIMIZI BİLİYOR MUYUZ?

Uzmanlar normalde yapılan kan testlerinde alınan örneklerin bilinen kan gruplarından A, B, AB veya 0 olarak nitelendirildiğini ve alınan örneğin bu kan gruplarından birisi ile uyumlu olduğunu belirtirken, bombay kan grubunun hem anne hem de babada bulunan 'h geni'nin çocuğa geçmesiyle birlikte meydana geldiğini belirtiyorlar. Bombay kan grubu hastaların birçoğunun neredeyse genelinin taşıdığı kandan habersiz olarak yaşadığının altını çizen uzmanlar, bireylerin yapılacak testlerle birlikte taşıdıkları kan grupları hakkında kesin bir bilgi sahibi olmaları gerektiğini ve hayatı boyunca hiç kan testi yaptırmamış olabilecek insanların en yakın sağlık kurumlarına başvurarak kan grupları hakkında bilgi almalarının onlar için hayati önem taşıdığını belirtiyorlar. Bombay hastası Eyüp Mar için yapılacak işlem şu anda ülkemizde bulunan diğer bombay kan grubu hastaların tespit edilenlerinden elde edilecek olan kanla ile ameliyatın gerçekleştirilmesi ya da dünyada özellikle Hindistan'ın Bomboy kentinden bu kanın temin edilmesi.

HASTALIK GİDEREK İLERLİYOR

Omuriliğinde tespit edilen kitle için acilen ameliyat edilmesi gereken Eyüp Mar için yakınları ve tüm Türkiye seferber olmuş durumda. Eyüp Mar'ın ameliyatı için hastaneden gün alındı bile. Yalnız kanının bombay olduğu tespit edilip gerekli kanın bulunamamasından dolayı ameliyat gerçekleştirilemiyor. Bombay kan grubu yapılan istatistiklere göre Türkiye'de sadece 150-200 kişide olduğu tahmin ediliyor. Gerçek olan şu ki bu kanı taşıyan hastalar başlarına herhangi bir acil durum gelmediği için taşıdıkları kanın özelliklerini bilmiyorlar. Ender olarak görülen bu hastalık için Türkiye'de şu anda yapılan bir çalışma yok. Bombay grubu hastaların tespit edilmesi, kayıt altında bulunması ve acil durumlarda birbirleriyle kan alışverişinde bulunmaları onlar için hayati önem taşıyor.

HASTA YAKINLARININ ANKARA'DA ÇALMADIKLARI KAPI KALMADI

Hasta yakınları İstanbul dışında Ankara'da da Kızılay Kan Merkezi, Dışkapı Araştırma Hastanesi, Tıp Fakültesi ve Hacettepe Üniversitesi'nin kan merkezlerine başvuruda bulundular ama bu kanı taşıyan hiçbir kayıta rastlayamadılar. Yapılan çalışmalar sadece kan aramakla kalmıyor, hasta yakınları devletin bu konuda kendilerine yardım etmesi için konuyu TBMM'ye taşıdılar bile. TBMM'de bazı milletvekilleri ile bu konuyu detaylı bir şekilde incelemeleri için kendilerine yardım edilmesini isteyen hasta yakınları Eyüp Mar'ın, bu kan grubunu taşıyan diğer hastalara ulaşabilmek için hem görsel medyada hem de yazılı medyada büyük uğraş veriyor. Sağlık Bakanlığı'nın da bu konuda yakından ilgilendiğini belirten Mar, kendisine ulaşmak isteyen hastaların isimlerinin ve kayıtlarının hiçbir şekilde kimseye açıklanmayacağını, bu kan grubunu taşıyan tespit edilen ya da tespit edilmiş diğer hastalarında hep birlikte hareket etmesi gerektiğini belirterek hastalığının günden güne kendisini daha da kötüleştirdiğinin altını çizdi.

DOKTORLAR AMELİYAT İÇİN ACİLEN KANIN BULUNMASINI İSTİYORLAR

Acil olarak ameliyat olması gerektiğini ifade eden Mar, "Belimden aşağıda şiddetli ağrılar başladı ve giderek artıyor. Şu anda akrabalarımdan başka bana yardımcı olabilecek kimse yok. Kuvvet ve destek alamadan yürüyemez hale geldim. Şu anda İstanbul Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde tedavim sürüyor. Doktorlar ameliyat için acilen kanın bulunmasını istiyorlar. Bende buradan herkese seslenmek istiyorum. Bana yardım edin, hem kendiniz hem de benim için hem de diğer tüm bombay hastaları için yardımcı olun. Bugün benim başıma gelen yarın başka bir hastanın başına gelebilir. Yakalandığımız bu hastalığın tedavisi kolay ama tek sıkıntı birbirimizden haberdar olamamamız. Bu konuda herkezden destek bekliyorum" diye konuştu.

BOMBAY HASTASI OLABİLİR MİYİM?

Bir çocuğunuz olduğunda kan grubunun bombay tipinde olduğunu öğrenebilirsiniz. İlk yapmanız gereken ise en başta kesinlikle sakin olmak. Öncelikle bu kan grubu hakkında bilinçlenin. Son zamanlarda oldukça fazla konuşulan bombay tipi kan grubu; sizin kan grubunuz 0 iken anne veya babanızın kan grubunun AB olması ile oluyor.

TAM KAN TAHLİLİ YAPTIRIN VE KESİN EMİN OLUN

Özellikle şu andan itibaren eğer kan grubunuz 0 ise hemen anne babanızın kan grubunu kontrol edin. Eğer anne veya babanızdan birisi AB kan grubuna sahip ise siz de bombay tipi kan grubuna sahip olabilirsiniz. Eğer bu kan grubunda iseniz dikkat etmeniz gereken nokta diğer hiçbir kan grubundan (0′da dahil) kan almamanız. Zaten alamıyorsunuz da. Sadece sizin gibi olan bombay tipi kan grubundaki kişilerden kan alabilirsiniz. Türkiye’de ise bu tip kan grubuna sahip kişilerin sayısı maalesef çok az. Bu tip kan grubunda olanlar yardımlaşma ve kan bulmanın kolay olması için kendileri ile diğer hastaların irtibata geçmesi...

Mehmet İhsan Bakar / Habervaktim