Başkanlık Türkiye için uygun bir sistem

Danıştay Başkanı Hüseyin Karakullukçu, Başbakan Erdoğan’ın açıklamalarıyla tekrar gündeme gelen başkanlık sistemine destek verdi. Karakullukçu, başkanlık modelinin “demokratik bir yönetim modeli olduğu kanaatinde olduklarını” belirterek, bu sistemin gerek siyasi istikrar açısından gerekse ekonomiye katkıları ve kuvvetler ayrımı açısından avantajları olduğunu ifade etti. Karakullukçu, anayasa yapım sürecinde başkanlık sisteminin tartışılmasının hukuk devleti ilkesiyle çelişmediği görüşünü dile getirdi.

“HER TÜRLÜ KATKIYI VERMEYE HAZIRIZ”

Danıştay’ın kuruluşunun 144. yıl dönümü ve İdari Yargı Günü nedeniyle düzenlenen törende konuşan Danıştay Başkanı Hüseyin Karakullukçu, Danıştay’ın görevini yerine getirirken hukuku tek ölçüt olarak temel aldığını söyledi. Karakullukçu; Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın da katıldığı törendeki konuşmasında, yeni anayasa çalışmalarına her türlü katkıyı vermeye hazır olduklarını belirterek, “Anayasalarımız ciddi bir demokratik katılım sağlanmaksızın hazırlanmış ve uygulamaya konulmuş anayasalardır. Bireylerin ihtiyaçlarını tam olarak karşılayamadıkları için de uzun süre ayakta kalamamışlardır” ifadelerini kullandı. Yeni anayasa çalışmalarında bireylerin ve sivil toplum örgütlerinin taleplerinin de dikkate alınması gerektiğini kaydeden Karakullukçu, yeni anayasada devletin şeklinin cumhuriyet olduğunun, cumhuriyetin demokratik ve laik yapısının vurgulanması gerektiğini belirtti.

“BAŞKANLIK DEMOKRATİK

BİR MODEL”

Başkanlık sistemi tartışmalarına da değinen Karakullukçu, başkanlık sisteminin demokratik bir yönetim modeli olduğu kanaatinde olduklarını, bu sistemin siyasi istikrar doğurması, ekonomiye olumlu yansıması, başarılı bir kuvvetler ayrımı gibi avantajları bulunduğunu söyledi. Karakullukçu, Türkiye’nin içinde bulunduğu coğrafyanın zorluğu gözetilerek ve halkın beklentileri değerlendirilerek başkanlık sisteminin anayasa yapımı sürecinde tartışabileceğini ifade etti. Karakullukçu, başkanlık tartışmalarıyla ilgili olarak, “Bu değerlendirmenin yapılması ve sistemin gerekli olup olmadığına dair bir karar verilmesi hukuk devleti ilkesiyle çelişmemektedir. Verilecek karar anayasa koyucunun ülkemizin menfaatini gözetmek suretiyle yapacağı siyasi bir tercihin sonucuna bağlıdır” diye konuştu.

“YÜRÜTME-YARGI DENGESİ SAĞLANAMADI”

Yeni anayasa sürecinde devletin yeniden yapılandırılması konusunda idare içerisinde, “idareden özerk olarak kurulan üst kurulların” da yeniden düzenlenmesi gerektiğine dikkat çeken Danıştay Başkanı, “bazı üst kurulların uygulamada pratik faydasından söz etmenin mümkün olmadığı” değerlendirmesinde bulundu ve bu kurulların genel idare içerisinde eritilmesinde yarar bulunduğu görüşünü dile getirdi. Yeni anayasada insan hakları konusunda teşvik edici hükümlere yer verilmesi, güçler ayrımı konularına da dikkat edilmesi gerektiğinin altını çizen Karakullukçu, “Güçler, anayasayla kendilerine verilen görevleri en verimli şekilde yerine getirmek zorundadır. Özellikle yürütme ve yargı arasındaki dengenin bugüne kadar tam olarak oturduğunu ileri sürmek pek mümkün değildir” eleştirisinde bulundu.

“YARGI DA DİĞER ERKLERİ

İŞLEVSİZ BIRAKMAMALI”

Yargının da görevini yerine getirirken diğer erkleri işlevsiz bırakmaması gerektiğini söyleyen Karakullukçu, “Yargı diğer erklerin yerine geçerek icrai karar niteliğinde algılanabilecek kararlar vermemelidir. Hukuk devletinin düzenli şekilde çalışabilmesi için yargısal denetimin varlığı kaçınılmazdır. Bunun yanında yürütme ve yasamanın yapılan hukuksal denetim konusunda yargıya yardımcı olması ve yargının verdiği kararları yine hukuka uygun şekilde uygulaması gerekmektedir” dedi. Karakullukçu, yargı kararlarının uygulanmasından kaçınma eğiliminin “hukuk devleti için mutlaka giderilmesi gereken bir eksiklik” olduğunu söyledi.

Törenin ardından soruları cevaplayan Karakullukçu, “Başkanlık sistemi demokratik bir yönetim biçimidir. Demokrasi dışında bir şey değildir. Başkanlık sistemi sultanlık değildir, bir çok ülkede bu sistem başarıyla uygulanıyor” dedi.

19 MAYIS

GENELGESİ SORUSU

Bir gazetecinin “‘Danıştay’ın verdiği kararlarla ilgili açıklama yapılırken biraz daha dikkatli olunmalı’ dediniz. 19 Mayıs genelgesinin yürütmesinin durdurulmasının ardından Sayın Milli Eğitim Bakanı sert bir açıklama yaptı. Bu özelde bir değerlendirmeniz olur mu?” sorusuna, “Eleştiri boyutları içerisinde normaldir. İdareciler buna tahammül göstermelidir, ama yargının bir özelliği vardır, yargı hepimize lazımdır. ‘Yargı güçlü görünmek, güçlü olmak zorundadır’ dedik. O meyanda olması lazım. Sayın Bakanımız öyle söylemde bulunmuş, ama biz ona cevap vermedik, kendi takdirleridir. Aslında kararlarımız yerindedir, eleştirilecek bir durum göremiyoruz” yanıtını verdi.

“O karara rağmen, o kararı dolanma niteliğinde olacak düzenlemeler de var” denilmesi üzerine Karakullukçu, şunları kaydetti:

“Dolanma niteliğinde değil. Zaten kararın mahiyeti de ‘yönetmelik hatta genelge varken siz genelge ile bazı şeyleri düzenleyemez veya ortadan kaldıramazsınız, yani bunun zımnında siz bir değişiklik yapmak istiyorsanız bu konudaki yönetmeliği dikkate almak suretiyle önce onları değiştirin, ondan sonra genelgeye gelin’ anlamındadır verilen karar. Doğrudur, yerindedir. Dolayısıyla Bakanlığımız ya da ilgili idare bu doğrultuda yeni bir düzenleme yaptılar sanıyorum.”

Danıştay’da düzenlenen törene Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, Anayasa Mahkemesi Başkanı Haşim Kılıç, Yargıtay Başkanı Ali Alkan, başbakan yardımcıları Bülent Arınç ve Bekir Bozdağ, Adalet Bakanı Sadullah Ergin ile çok sayıda davetli katıldı.

ERDOĞAN’DAN KUTLAMA MESAJI

Başbakan Erdoğan “Danıştay’ın kuruluş yıldönümü ve İdari Yargı Günü” dolayısıyla yayımladığı mesajda, ekonomideki ilerleme ile demokratik ve hukuksal alanlardaki gelişimin birbiriyle eş zamanlı olması gerektiğini belirterek, “Hiç şüphesiz, ekonomideki ilerleme ile demokratik ve hukuksal alanlardaki gelişim birbirine paraleldir ve de birbiriyle eş zamanlı olmak zorundadır” dedi. Erdoğan, mesajında, “Danıştay ve idari yargımızın, ülkemizi muasır medeniyetler seviyesinin üstüne taşıma çalışmalarımıza, bugüne kadar olduğu gibi, bundan sonra da değerli katkılar sunacağına eminim. Bu düşüncelerle, Danıştay’ın kuruluş yıldönümü ve İdari Yargı Günü’nü kutluyor, başta değerli hâkim, savcı ve avukatlar olmak üzere tüm idari yargı çalışanlarına başarılar diliyorum”  ifadelerine yer verdi.