Cumhurbaşkanı, Başbakanın uçağına el koydu

Rusya Başbakanı Vladimir Putin'le doğrudan doğalgaz sevkıyatı anlaşması imzalamak üzere Moskova'ya gelmesi beklenen Ukrayna Başbakanı Yulia Timoşenko uçuş saatine kısa bir süre kala kötü bir sürprizle karşılaştı. Ukrayna'nın batı bölgesine gerçekleştireceği ziyaret için Cumhurbaşkanı Viktor Yuşçenko başbakan için hazırlanan uçağa el koydu. Ukrayna Başbakanı ve beraberindeki heyet son anda kiralanan charter bir uçakla gecikmeli olarak Moskova'ya uçabildi. Ukrayna'da 2004 yılında birlikte Turuncu Devrimi gerçekleştiren iki lider arasında tansiyonun yüksek olduğu kaydediliyor. Rusya ile ilişkilerin gelişmesinden yana tavır takınan Timoşenko bugün gerçekleşecek Moskova temaslarında 2009 için Rusya'da alınacak doğal gaz için anlaşma sağlamaya çalışacak.


2008 yılı için bin metreküp doğalgaza 179,5 dolar ödeme yapan Kiev 2009 için de en fazla 300 dolar ödemeyi planlıyor. 2009 bütçesinde bin metreküp doğalgaz için 250 dolar öngörülmüştü. Ancak Moskova 2009 için 400 doların altında bir rakama razı olmayacak. 


Basında yer alan haberlere göre Putin ve Timoşenko uzlaşı sağlayabilirse iki anlaşmaya imza koyacak. Bunlardan ilki aracı kurumlar devre dışı bırakılarak Gazprom'un doğrudan Ukrayna devlet enerji şirketi Naftogaz'a satış gerçekleştirmesi. İkincisi ise fiyat konusunun bundan sonrası için serbest piyasa şartlarının işlemesi. Yeni fiyatlar dünya petrol fiyatları ile dolaylı olarak bağlantılı olacak. Rusya Ukrayna'nın eski dönemden kalan 1,8 milyar dolarlık borcunu da bir an önce ödemesini istiyor.


Ukrayna'nın NATO üyeliği çabaları nedeni ile iki ülke ilişkilerinde sorun yaşanırken Sivastopol'da bulunan Rusya'nın Karadeniz Donanması da kriz konularını oluşturuyor. Moskova 2017'den sonrası ile ilgili yapılacak uzun vadeli bir anlaşmada üs için yıllık 2 milyar dolar kira ödemeyi teklif ediyor. Aralık ayında NATO üyelik aksiyon planına dahil olmayı bekleyen Kiev üsle ilgili ek süre konusuna sıcak bakmıyor.


2006 yıl başında doğalgaz fiyatı konusunda anlaşma sağlanamayınca Gazprom Ukrayna'ya gerçekleştirdiği doğalgaz sevkıyatını durdurmuştu. Avrupa sevkıyatının yüzde 80'ini bu ülke üzerinden gerçekleştiren Moskova Avrupa ülkelerinin taleplerini karşılamada sorun yaşamıştı. Tüm Avrupa ülkeleri Kiev-Moskova hattında devam eden doğalgaz anlaşmalarını yakın takip ediyor.