Gazprom Ukrayna vanalarını kapattı

Gazprom'dan yapılan açıklamada günlük 90 milyon metreküplük Ukrayna'nın alımı olan kısmın kapatıldığı, 300 milyon metreküplük Avrupa arzının devam ettiği belirtildi. Ukrayna devlet enerji şirketi Naftogaz da doğalgazın kesildiği bilgisini doğruladı. 

Gazprom dün yaptığı açıklamada Ukrayna'nın kendilerine şantaj yaptığını, vanaların kapatılması durumunda Avrupa sevkıyatını da kendilerinin keseceği tehdidinde bulunduklarını söylemişti. Ukrayna'dan çıkışta Slovakya vanalarında henüz bir azalma olmadığı bilgisi geldi. Yetkililer önümüzdeki birkaç saat içinde Ukrayna'nın şantajının belli olacağını açıkladı.

Rusya Ukrayna ile 2 milyar dolarlık borcun tahsilinde yaşanan sorunların yanı sıra yeni fiyat konusunda da anlaşma sağlayamadı. Gazprom'un bin metreküp doğalgaz için önerdiği 418 dolarlık rakam Rusya başbakanı Vladimir Putin'in son dakika jesti ile 250 dolara çekildi. Putin insani nedenler ve Ukrayna'nın ekonomik durumu göz önünde bulundurularak bu indirimin yapıldığını, Orta Asya ülkelerinden 340 dolara alınan gazın 40 dolarlık ulaşım masrafı ile birlikte Gazprom'a 380 dolara mal olduğunu söyledi. 

Öte yandan dün akşam saatlerinde bir araya gelen Ukrayna Cumhurbaşkanı Viktor Yuşçenko ve Ukrayna Başbakanı Yuliya Timoşenko Gazprom'un önerdiği bin metreküp doğalgaz için 250 dolarlık rakamın makul olmadığını, petrol fiyatlarında yaşanan düşüşe rağmen yüzde 40'lık bir artışın kabul edilemeyeceğini açıkladı. Ukrayna yönetimine göre bin metreküp doğalgaz için en fazla 201 dolar kabul edilebilir. Ortak açıklamada Avrupa sevkıyatı ile ilgili bin metreküplük doğalgazın her yüz kilometresi için 1,7 dolarlık kira bedelinin de 2 dolara çıkarılmasını istendi. Ukrayna yönetimi Gazprom'dan kesintiye gitmeden görüşmelerin devam etmesi önerisinde bulundu.

Rusya Avrupa arzının yüzde 80'inini Ukrayna üzerinden gerçekleştiriyor. Putin AB Komisyonu başkanı Jose Manuel Barroso'yu telefonla arayarak konu ile ilgili değerlendirmede bulundu. Barroso'nun da Timoşenko ile bir görüşerek Avrupa sevkıyatında sıkıntı yaşanmaması konusunda garanti aldığı belirtiliyor. 2006 yılında anlaşma sağlanamaması nedeni ile Rusya yine vanaları kapatmıştı. Rusya'nın enerjiyi dış politika aracı olarak kullandığı suçlamalarının dile getirildiği gelişmelerin ardından Türkmenistan ve Özbekistan Ukrayna'ya düşük fiyattan doğalgaz vererek sorunun çözülmesini sağlamıştı. Rusya Avrupa hattında azalmaların meydana gelmesinin ardından Kiev'i hattan gaz çalmakla suçlamıştı.