Aliyev yarın Moskova'da

Toplantıda bir konuşma yapan Türksam Başkanı Sinan Oğan Kafkaslar'da Ağustos ayında çıkan savaşın Rusya ve Türkiye'nin işbirliğini yeni boyutlara taşıdığını söyledi. Oğan'a göre Gürcistan Güney Osetya'ya savaş açarak Abhazya ve Güney Osetya krizini kendi çözdü. Kafkaslarda geride kalan tek sorun Yukarı Karabağ problemi de Rusya ve Türkiye'nin bir birine yaklaşan politikaları sayesinde çözülebilir.

Rusya ve Türkiye ilişkilerinin son dönemini değerlendiren Oğan, 1996 yılında imzalanan Mavi Akım doğal gaz boru hattı anlaşmasına kadar petrol ulaşım yolları üzerinde bir rekabetin yaşandığını, bu anlaşma ile birlikte enerji alanında iki ülkenin işbirliğine doğru ilerlediğini söyledi. 1999 yılında Bülent Ecevit'in Moskova ziyareti ve imzalanan terörle mücadele anlaşması, 2001 yılında New York'ta imzalanan 'Avrasya'da İşbirliği Eylem Planı' gibi anlaşmaların iki ülke ilişkilerinde dönüm noktalarını oluşturduğunu hatırlatan Oğan, "Rusya Başbakanı Vladimir Putin'in 2004 yılında Türkiye'ye gerçekleştirdiği ziyareti diplomatlar derinleştirilmiş çok boyutlu ortaklık olarak adlandırdı. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün Şubat ayında yaptığı Rusya seferi de en az Putin'in Türkiye ziyareti kadar önemli idi." tespitinde bulundu.

"KAFKAS SAVAŞI ENERJİ REKABETİNİ UNUTTURDU"

İki ülke ilişkilerinin Nabucco doğalgaz boru hattı projesinin gündeme gelmesi ile birlikte yeniden enerji alanında 2006 yılından itibaren rekabet havasının oluşmaya başladığını kaydeden Oğan, "Türkiye Moskova'nın önerdiği Mavi Akım-2'yi o dönem kabul etmedi. Rusya'da Karadeniz'i bir baştan bir başa geçecek 'Güney Akım'ı gündemine aldı. Ancak şimdi ekonomik kriz nedeni ile bu projenin gerçekleşme ihtimali düşük. Nabucco'da da mevcut sorunlar biliniyor. Türkiye şimdilerde Mavi Akım-2'yi yeniden düşünüyor." değerlendirmesinde bulundu.

Enerjinin iki ülke ilişkilerinde sorun olmaya başladığı bir dönemde Kafkaslarda savaşın çıktığına değinen Türk uzman şu tespitlerde bulundu: "Kafkas savaşı bölgede yeni bir sayfanın açılmasına neden oldu. Kriz Kafkaslarda olsa da bir Karadeniz sorunu haline geldi. NATO'nun ikinci en büyük askeri gücüne sahip Türkiye NATO ve ABD gemilerine 1936 Montrö Anlaşmasını tam anlamı ile uyguladı. Türkiye NATO ve ABD gemilerine izin verse idi, Karadeniz'in bir NATO gölü olması içten bile değildi."

Türkiye'nin bu tutumunun Rusya'ya inanılmaz avantajlar sağladığını kaydeden Oğan, şimdi iki ülke ilişkilerinde Moskova'nın PKK'yı terör listesine almaması dışında herhangi bir sorun bulunmadığını kaydetti. Rusya'nın Türkiye'nin önerdiği Kafkas İşbirliği ve İstikrar Platformu'na da sıcak baktığını kaydeden uzman, "Türkiye batının stratejik müttefiki olmasına rağmen Karadeniz konusunda Rusya ile aynı fikirleri paylaşıyor. İran ve Irak konusunda yakın düşüncelere sahip. Şimdi Kafkaslarda da bu fikirlerin birbirine yaklaştığını görüyoruz." tespitinde bulundu.

"SINIRLARIN AÇILMASI DAĞLIK KARABAĞ SORUNUNUN ÇÖZÜMÜNE BAĞLI"

Rusya'nın Türk-Ermeni ilişkilerinin gelişmesi konusunda bugüne kadar olumsuz düşündüğünü kaydeden Oğan, şimdi Rusya'nın sınırların açılması konusuna sıcak baktığına dikkat çekti. Nabucco ve diğer stratejik hatların Ermenistan üzerinden geçme ihtimali bile olduğuna dikkat çeken uzman şu şekilde konuştu: "Türk-Ermeni sınırlarının açılması, Ankara'nın Dağlık Karabağ konusundaki taleplerinden vazgeçtiği anlamına gelmiyor. Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan Türkiye-Ermenistan sınırının açılmasının, Dağlık Karabağ sorununun çözümüne bağlı olduğunu söyledi. Türkiye sınırın açılmasının Dağlık Karabağ sorununun çözümüne katkı sağlayacağını düşünüyor. En azından Ermenistan'ın işgal ettiği, 7 Azeri bölgesinden 5'ini terk etmesi gündemde. Rusya da şimdi tarafsız bir tutum içinde."

Kafkaslarda sorunların çözülmesinin ardından Rusya-Türkiye ilişkilerinde problemli bir alanın daha dışarıda kalacağını kaydeden Oğan, iki ülke ilişkilerini iyi günlerin beklediği temennisinde bulundu. (CİHAN)