Savaş yorgunu Kabil'de 'WiMax' mucizesi

Taliban rejiminin devrildiği 2001'den bu yana en kanlı şiddet olaylarına sahne olan Afganistan, bir yandan da gelişmekte olan dünyanın şartlarına ayak uydurmaya çalışıyor. 

Çok uluslu NATO gücü, 'İpek Yolu' projesi çerçevesinde yerel bir telekomünikasyon şirketiyle beraber, 30 yıldır yaşanan savaşların izini taşıyan, 'ölü şehir' lakaplı başkent Kabil'e kablosuz hızlı internet WiMax sistemi döşedi. 

Mikrodalga Erişim için Uluslararası Uyumluluk (Worldwide Interoperability for Microwave Access - WiMax) sistemi, Kabil'de yaklaşık 37 kilometrekarelik bir alanda kablosuz internet erişimi sağlıyor. Kentte yaşayan internet kullanıcısı az sayıdaki Afgan, bu sayede kendi bilgisayarlarıyla diledikleri yerden ve kafelerden hızlı internete girebiliyor. 

YouTube başta olmak üzere pek çok popüler video paylaşım sitesi, tartışmalı klipler içermesine rağmen Afganistan'da açık. Kullanıcılar sadece Taliban'ın propaganda amaçlı açtığı sayfalara giremiyor. 


BURASI TOKYO YA DA LONDRA DEĞİL; KABİL

NATO, sıradan geniş bant internetten 20 kat daha hızlı olan WiMax'ın kurulması için Afgan şirket Neda Telekomünikasyon ile çalıştı. 

NATO Channel'a konuşan Neda Kablosuz İnternet departmanı şefi Sohrab Farooqi, "İnternet, sadece Kabil'in için değil dünyanın her yeri için çok önemli. Nasıl insan gıda almadan yaşayamazsa, iletişim olmadan da hayatta kalamaz" yorumunu yapıyor. 

Taliban rejimi döneminde yasak olan internet erişimi, yönetimin değişmesiyle birlikte serbest hale gelince, internet kafelere akın eden Afgan genci sayısında adeta patlama yaşandı. 

Kabil'deki Net Cafe'nin sahibi, müşterilerinin her geçen gün biraz daha arttığını, bir günde 200'den fazla kişinin interneti kullandığını ifade ediyor. Hergün internete girdiğini söyleyen bir müşteri, dünyada olup biteni öğrenmek için kendilerine sunulan bu nimetten faydalandıklarını ve haber portallarını takip ettiğini belirterek, "Bazı haber sitelerindeki yorum bölümlerine kendi fikirlerimi yazıyorum ve dünyanın değişik yerlerindeki insanlara düşüncelerimi iletebiliyorum" diyor.


KABİL'DE AYDA 20 DOLARA WİMAX TEKNOLOJİSİ

WiMax, WiFi geniş bant internete göre daha etkili ve giderek büyüyen bir teknolojiye sahip. Kabil'deki Adam Smith International Enstitüsü'ndeki mühendisler, daha geniş mesafede ve daha verimli bir internet sağlayacak sistemleri geliştirmek için çaba gösteriyor. 

Bu enstitüde bilgi teknolojileri departmanı şefi olan Sabir Jamil, "Etraftaki evlerde 80 ya da 90 internet kullanıcısı var. Hepsi Messenger ve diğer iletişim programlarını kullabiliyor, hızlı download yapabiliyorlar. Bu çok iyi, çünkü iyi internet insanları mutlu edebiliyor" diye konuştu. 

Neda CEO'su Paul Shaw da Avrupa ya da ABD'den getirilen uydu internetin Kabil'de bir aileye aylık 40 dolara mal olduğunu, WiMax sayesinde bu fiyatı aylık 20 dolardan aşağı çekmeyi başardıklarını dile getirdi. 802.16d (fixed wimax) ve 802.16e (mobile wimax) iletişim standartlarına verilen genel isim olan WiMax, frekans olarak 3.3-3.8 ghz bant aralığını kullanıyor. Türkiye'de frekans aralığı yalnızca Emniyet Genel Müdürlüğü'ne tahsis edilen WiMax altyapısı kullanılarak yurt genelinde Mobese projeleri yapılıyor. 



(CİHAN)